تبلیغات
میثاق با ولایت - پنهانی بودن تولد حضرت مهدی علیه السلام و فلسفه ی آن
پنهانی بودن تولد حضرت مهدی علیه السلام و فلسفه ی آن


پنهانی بودن ولادت

یکی از ویژگی¬های مهم ولادت حضرت مهدی(عجل الله تعالی فرجه الشریف)، مخفی بودن آن است. این امر در سخنان معصومین(علیهم السلام) مورد اشاره قرارگرفته و باتعابیر متفاوت و فراوانی به آن اشاره شده است.
ـ امام سجّاد(علیه السلام) فرمود: «فِی الْقَائِمِ مِنَّا سُنَنٌ مِنْ سُنَنِ الانْبِیاءِ(علیهم السلام) ... وَ سُنَّةٌ مِنْ إِبْرَاهِیمَ ... وَ أَمَّا مِنْ إِبْرَاهِیمَ فَخَفَاءُ الْوِلادَةِ وَ اِعْتِزَالُ النَّاسِ ...»؛1 «در قائم ما سنت هایی از انبیا وجود دارد: ... و سنتی از ابراهیم ... و اما از ابراهیم پنهانی ولادت و کناره گیری از مردم...».
ـ امام باقر(علیه السلام) فرمود: «انْظُرُوا مَنْ تَخْفَی عَلَی النَّاسِ وِلادَتُهُ فَهُوَ صَاحِبُكُمْ »؛2 «بنگرید آن کس که ولادتش بر مردم پنهان است، همو صاحب شما است».
ـ امام باقر(علیه السلام) فرمود: «انْظُرْ مَنْ لا یدْرِی النَّاسُ أَنَّهُ وُلِدَ أَمْ لا فَذَاكَ صَاحِبُكُمْ »؛3 «بنگرید آن کس که مردم نمی دانند او متولد شده یا نه؛ پس همو صاحب شما است».
ـ امام صادق(علیه السلام) فرمود: «فِی الْقَائِمِ سُنَّةٌ مِنْ مُوسَی بْنِ عِمْرَانَ(علیه السلام) فَقُلْتُ وَ مَا سُنَّةُ مُوسَی بْنِ عِمْرَانَ قَالَ خَفَاءُ مَوْلِدِهِ...»؛4 «در قائم سنتی از موسی بن عمران است، گفتم: سنت موسی بن عمران چه بود؟ فرمود: مخفی بودن ولادت او ...».
ـ امام صادق(علیه السلام) فرمود: «صَاحِبُ هَذَا الامْرِ تَعْمَی وِلادَتُهُ عَلَی هَذَا الْخَلْقِ لئلّا یكُونَ لاَحَدٍ فِی عُنُقِهِ بَیعَةٌ إِذَا خَرَجَ»؛5 «ولادت صاحب الامر بر این خلق پوشیده است تا چون ظهور کند، بیعت کسی بر گردنش نباشد».
ـ امام رضا(علیه السلام) فرمود: «...حَتَّی یبْعَثَ اللَّهُ لِهَذَا الامْرِ غُلاماً مِنَّا خَفِی الْمَوْلِدِ...»؛6 «تا اینکه خداوند بر انگیزد جوانی از ما که دارای ولادتی پنهانی است...».
ـ امام جواد(علیه السلام) در این باره فرمود: «...و لكن القائم الذی یطهر الله عز و جل به الارض من أهل الكفر و الجحود و یملاها عدلا و قسطا هو الذی تخفی علی الناس ولادته ...»؛7 «اما قائمی که خدای تعالی به توسط او زمین را از اهل کفر و انکار پاک سازد و آن را پر از عدل و دا د كند، کسی است که ولادتش بر مردم پوشیده...».

فلسفة مخفی بودن ولادت

از روایات استفاده می‌شود، مهم‌ترین فلسفة غیبت «مصون ماندن ایشان از خطر نابودی» است. به این بیان كه خداوند متعال می‌دانست اگر امامان پیشین ظاهر شوند، از كشته شدن در امان خواهند بود؛ برخلاف مهدی(عجل الله تعالی فرجه الشریف) كه اگر ظاهر شود، كشته خواهد شد. اگر یكی از پدران مهدی كشته می‌شد، حكمت و تدبیر الهی اقتضا می‌كرد، دیگری به جای او نصب گردد؛ ولی اگر مهدی(عجل الله تعالی فرجه الشریف) كشته شود، مصلحت و تدبیر امور انسان¬ها اقتضا نمی¬كرد كه ، امام دیگری به جای او نصب گردد.
ابو بَصِیر از امام صادق(علیه السلام) نقل كرده است: « صَاحِبُ هَذَا الامْرِ تَغِیبُ وِلادَتُهُ عَنْ هَذَا الْخَلْقِ لِئَلا یكُونَ لاحَدٍ فِی عُنُقِهِ بَیعَةٌ إِذَا خَرَجَ وَ یصْلِحُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ أَمْرَهُ فِی لَیلَةٍ»؛8 «ولادت صاحب الامر بر این مردم نهان است تا چون خروج کند، بیعت هیچ کس بر گردنش نباشد و خدای تعالی امر وی را در یک شب به سامان رساند».
مخفی بودن ولادت، درباره برخی از بزرگان نقل شده كه می‌توان از آن جمله به ولادت مخفیانه ابراهیم خلیل(علیه السلام) از ترس كشته شدن به دست پادشاه زمانش و نیز به ولادت پنهانی موسی بن عمران(علیه السلام) از ترس كشته شدن به دست فرعون اشاره كرد.
به همین جهت شیخ طوسی(ره) ، ولادت پنهانی حضرت مهدی(علیه السلام) را امری عادی و معمولی دانسته، می‌نویسد: «این نخستین وآخرین حادثه نبوده و در طول تاریخ بشری، نمونه¬های فراوان داشته است».9
این حقیقت را صاحب منتخب الاثر این گونه بیان کرده است: «راز مخفی نگه داشتن ولادت مهدی(عجل الله تعالی فرجه الشریف) این بود: خلفای بنی عباس، از طریق روایاتی که پیامبر(صلی الله علیه و آله وسلم) و ائمة طاهرین(علیهم السلام) نقل شده بود، می‌دانستند دوازدهمین امام، همان مهدی است که زمین را پر از عدل وداد می‌کند و دژهای گمراهی و فساد را در هم می‌کوبد. دولت جباران را سرنگون می‌سازد و طاغوت را به قتل می‌رساند و خود، امیر مشرق و مغرب جهان می‌شود. چون این امر را می‌دانستند، در صدد بر آمدند تا این نور را خاموش کنند و او را به قتل رسانند. از این رو، جاسوسان و مراقبانی چند گماشتند؛ حتی قابله هایی را مأمور کردند تا داخل منزل امام عسکری7 را زیر نظر بگیرند. لیکن خداوند، در هر حال، نور هدایت را پاینده خواهد داشت. این بود که خدا به ارادة خویش، دوران بارداری مادر او را پنهان ساخت. مورخان گفته اند: معتمد عباسی به قابله‌ها امر كرده بود تا وقت و بی وقت، سرزده، وارد خانة سادات شوند ـ به ویژه خانة امام حسن عسکری(علیه السلام) ـ و در درون خانه بگردند و تفتیش کنند و از حال همسر او باخبر گردند و گزارش دهند. اما آنان از هیچ چیز آگاه نگشتند. خداوند در باره حضرت مهدی(عجل الله تعالی فرجه الشریف)، همان کار را کرد که در بارة موسی(علیه السلام) کرد؛ چنان که دشمنان حضرت مهدی(عجل الله تعالی فرجه الشریف) نیز، همان روش فرعونی و سیاست فرعونی را دنبال کردند.
فرعون دانست که زوال سلطنت او به دست مردی از بنی اسرائیل خواهد بود. این بود که بازرسانی گماشت تا زنان حاملة بنی اسراییل را زیر نظر گیرند و کودکانی را که متولد می‌شوند، تحت مراقبت شدید قرار دهند و اگر کودک پسر بود، او را بکشند. بدین گونه کودکان بسیاری را کشتند تا موسی پدید نیاید. چنان که در قرآن کریم ذکر شده است10 و با این همه خدای متعال، پیامبر خود موسی(علیه السلام) را حفظ کرد و ولادت او را مخفی داشت. سپس به مادر موسی امر فرمود: تا او را در صندوقی گذارد و به نیل سپارد.11 در احادیث بسیاری آمده است: حضرت مهدی(عجل الله تعالی فرجه الشریف) شباهت¬هایی به حضرت ابراهیم(علیه السلام) و حضرت موسی(علیه السلام) دارد».12

پی نوشت ها:

1. شیخ صدوق(ره)، كمال الدین و تمام النعمة، ج2، ص567.
2. همان، ج1، ص325، ح2.
3. نعمانی، الغیبة، ص168.
4. كمال الدین و تمام النعمة، ج2، ص340، ح18.
5. همان، ص479، ح1.
6. كلینی ، كافی، ج1، ص341.
7. كمال الدین و تمام النعمة، ج2، ص377، ح2.
8. همان، ص480، باب 44، ح5.
9. محمد بن حسن طوسی(ره)، كتاب الغیبة، ص77، ح105.
10. اعراف (7)، آیه14.
11. قصص(28)، آیه7.
12. لطف الله صافی گلپایگانی، منتخب الاثر، ص353.


نویسنده:خدامراد سلیمیان
منبع: درسنامه مهدویت1-ص184 تا ص186